ایالات متحده مجوز عمومی که به طور موقت اجازه تولید و فروش نفت ایران را میداد، لغو کرده است، اقدامی که پس از حملات به تانکرهای نفتی در نزدیکی تنگه هرمز، محدودیتهایی را بر صادرات انرژی ایران دوباره اعمال میکند.
وزارت خزانهداری ایالات متحده اعلام کرد که دفتر کنترل داراییهای خارجی (OFAC) مجوز صادر شده در ۲۱ ژوئن را که اجازه تولید، تحویل و فروش نفت خام و فرآوردههای نفتی ایران را به عنوان بخشی از مذاکرات بین واشنگتن و تهران داده بود، لغو کرد.
همچنین بخوانید: تکذیب امارات درباره تغییر اقامت ایرانیان و رد لغو ویزا
فروش نفت ایران
این وزارتخانه توضیح داد که مجوز جدید که از ۷ ژوئیه به اجرا درآمد، فقط اجازه میدهد معاملات موجود تا ۱۷ ژوئیه تکمیل شوند، در حالی که هرگونه خرید یا بارگیری جدید نفت و فرآوردههای نفتی ایران را از روز سهشنبه ممنوع میکند.
معافیت ۶۰ روزه، مهلت محدودی برای ایران بود و دریچهای را برای صادرات نفت آن به بازارهای بینالمللی، از جمله چین، به عنوان بخشی از تلاشهای دولت ایالات متحده برای حفظ کانالهای دیپلماتیک با تهران، باز میکرد.
این تصمیم ایالات متحده ساعاتی پس از آن اتخاذ شد که عملیات تجارت دریایی بریتانیا (UKMTO) اعلام کرد سه نفتکش در نزدیکی تنگه هرمز مورد حمله قرار گرفتهاند و این امر باعث شد سطح تهدید دریایی در منطقه به «شدید» افزایش یابد.
همچنین بخوانید: پزشکیان: مذاکرات با واشنگتن در چارچوب منافع ملی انجام میشود
رویترز به نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داد که اقدامات ایران در تنگه هرمز «کاملاً غیرقابل قبول» است و افزود که واشنگتن با اقدامات مناسب پاسخ خواهد داد.
در میان کشتیهای هدف قرار گرفته، نفتکش قطری «الرقیة» نیز وجود داشت که دوحه اعلام کرد هنگام عبور از نزدیکی تنگه هرمز مورد حمله قرار گرفته است. وزارت امور خارجه قطر، کاردار ایران را برای اعتراض به این حادثه احضار کرد.
در پاسخ، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران، از قطر خواست از هرگونه اقدامی که مغایر با یادداشت تفاهم امضا شده بین تهران و واشنگتن است، خودداری کند و تأکید کرد که ماده ۵ این یادداشت تفاهم، ایران را ملزم به انجام اقدامات لازم برای مدیریت ناوبری در تنگه هرمز و ارائه خدمات دریایی میکند.
بقایی افزود که برخی از کشتیهای تجاری از مسیرهایی بدون هماهنگی با مقامات ایرانی استفاده کرده و عمداً سیستمهای سیستم شناسایی خودکار (AIS) خود را غیرفعال یا دستکاری کردهاند که به گفته او خطر برخورد و آلودگی زیستمحیطی را افزایش میدهد و مانع تلاشها برای تأمین امنیت ناوبری در تنگه میشود.
در همین حال، کشورهای خلیج فارس، از جمله عربستان سعودی، قطر، بحرین و امارات متحده عربی، حملات به تانکرها را محکوم کردند و آنها را تهدیدی برای آزادی ناوبری، ثبات منطقهای و امنیت منابع انرژی جهانی دانستند.
در داخل کشور، محسن رضایی، مشاور نظامی مجتبی خامنهای، رهبر ایران و فرمانده سابق سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، گفت که ایالات متحده خود منجر به شکست مذاکرات با ایران خواهد شد.
از سوی دیگر، نظامالدین موسوی، سیاستمدار محافظهکار ایرانی و رئیس سابق خبرگزاری فارس، که نزدیک به سپاه پاسداران است، تأکید کرد که لغو معافیتهای نفتی ایالات متحده، «هیچ اهرمی جز بستن تنگه هرمز برای تهران باقی نگذاشته است» و از مجلس خواست تا لایحهای فوری برای خروج ایران از پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای (NPT) تصویب کند.
این تشدید تنشها در زمانی رخ میدهد که تابوت رهبر فقید ایران، علی خامنهای، به عراق رسیده است و هنوز تاریخی برای دفن او اعلام نشده است، در حالی که توجهها بار دیگر به تنگه هرمز به عنوان نقطه اصلی درگیری در منطقه معطوف شده است.