سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران نیرویی قدرتمند و اغلب دست کم گرفته شده در خاورمیانه است.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی با حدود ۱۹۰ هزار پرسنل فعال و حدود ۴۵۰ هزار نیروی ذخیره در بسیج، بزرگترین بخش نیروهای مسلح ایران است و نفوذ قابل توجهی بر سیاست، اطلاعات و اقتصاد کشور دارد.
همچنین بخوانید: انتقاد از غیبت موسوی.. چالش رهبری در نیروی هوافضای سپاه
سپاه پاسداران ایران و آمریکا
پس از ترور آیت الله علی خامنهای، رهبر ایران، در ۲۸ فوریه در حمله اسرائیل، دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، در ازای تحویل سلاحهایش، به سپاه مصونیت قضایی پیشنهاد داد. سپاه این پیشنهاد را رد کرد و با کشته شدن چندین فرمانده آن در ماه گذشته، هیچ نشانهای از تسلیم شدن وجود ندارد.
با استقرار نیروهای آمریکایی در خاورمیانه، درک این نکته بسیار مهم است که با وجود بیش از یک ماه بمباران شدید آمریکا و اسرائیل، آسیب به زیرساختها، اختلافات داخلی و از دست دادن رهبری، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی با توجه به سابقه طولانی خود، احتمالاً در برابر هرگونه حمله به خاک ایران به شدت مقاومت خواهد کرد.
اخبار مهم: جلسات فرماندهان سپاه در بیمارستانها؛ نگرانی از سپر انسانی
تاریخچه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در انقلاب ۱۹۷۹ از میان شبهنظامیان دانشجویی وفادار به آیتالله روحالله خمینی ظهور کرد. در ابتدا با جناحهایی که پس از سرنگونی سلطنت به دنبال ایجاد یک جمهوری سکولار بودند، مخالف بود. این نهاد که آرزو داشت یک گارد ملی برای محافظت از دولت انقلابی نوپا باشد، بعداً به نیروی شبهنظامی رهبر عالی تبدیل شد.
سپاه در روزهای اولیه خود، در خنثی کردن تلاش برای کودتا توسط ارتش منظم (ارتش) شرکت کرد و در نبردهای خیابانی علیه جناحهای انقلابی رقیب، از جمله چپگرایان سکولار و سایر شبهنظامیان اسلامگرا، درگیر شد.
اخبار مرتبط: تهران سفرای اتحادیه اروپا را در اعتراض به تروریستی خواندن سپاه احضار کرد
با حمله عراق به ایران در سال ۱۹۸۰، سپاه به یک نیروی جنگی متعارف در کنار ارتش ملی تبدیل شد و حملات صدام حسین را با وجود استفاده عراق از سلاحهای شیمیایی دفع کرد. سپاه همچنین در سرکوب شورشهای قومی داخلی، از جمله قیامهای کردها و بلوچها، نقش داشت.
درسهایی از قدرتهای نیابتی
سپاه از طریق نیابتیهای منطقهای خود، تجربه گستردهای در جنگهای فرسایشی علیه ایالات متحده و اسرائیل دارد. سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در سال ۱۹۸۲ نیروی قدس را برای حمایت از حزبالله لبنان در برابر اسرائیل تأسیس کرد. این نیرو از طریق عملیات نیابتی خود در لبنان و عراق، تاکتیکهایی مانند حملات انتحاری و مینهای زمینی را برای تضعیف نیروهای اشغالگر آموخت – تاکتیکهایی که سپاه ممکن است در صورت حمله آمریکا دوباره از آنها استفاده کند.
روابط با ایالات متحده
پس از حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱، ایران برای مدت کوتاهی با ایالات متحده علیه طالبان در افغانستان همکاری کرد. با این حال، در سال ۲۰۰۲، جورج دبلیو بوش ایران را در “محور شرارت” قرار داد که نفوذ سپاه را تقویت کرد و برنامه هستهای آن را گسترش داد.
سپاه در تنها دوره آرامش در مبارزه با داعش در عراق در سال ۲۰۱۴، کاهش قدرت را تجربه کرد. سپس، ترامپ در سال ۲۰۱۷ از توافق هستهای خارج شد و این برداشت سپاه را تقویت کرد که جنگ فعلی ایالات متحده بخشی از تلاش مداومی است که به دهه ۱۹۸۰ برمیگردد تا ایران را از طریق نیابتیها یا جنگ اقتصادی تضعیف کند.
از نظر سپاه پاسداران، درگیری فعلی صرفاً یک جنگ موقت نیست، بلکه امتداد مبارزهای است که از انقلاب ایران در سال ۱۹۷۹ ادامه داشته است. این امر هرگونه تهاجم احتمالی را به هدفی محتمل برای مقاومت شدید و یک جنگ فرسایشی بلندمدت تبدیل میکند.