ناظران معتقدند که هنوز برای قضاوت قطعی در مورد جنگی که در اطراف ایران در جریان است، خیلی زود است، زیرا چنین درگیریهایی به ندرت طبق پیشبینیهای اولیه اتفاق میافتند و ارزیابیهای اولیه اغلب نادرست از آب در میآیند.
با این وجود، الگوی آشنایی در تحلیلهای غربی در حال ظهور است، به طوری که برخی با عجله اوضاع را با جنگهای عراق و افغانستان مقایسه میکنند و شکست را نتیجهای اجتنابناپذیر میدانند.
جنگ در ایران
با این حال، طبق این تحلیل، این رویکرد، منعکسکننده یک نتیجهگیری از پیش تعیینشده است تا یک ارزیابی عینی، زیرا هر درگیری مسیرهای ممکن متعددی دارد.
بعد سیاسی ارزیابیبخشی از این بدبینی ناشی از مواضع سیاسی نسبت به دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، است، به طوری که برخی از منتقدان فرض میکنند که هر سیاستی که با او مرتبط باشد، محکوم به شکست است.
با این حال، هدف اعلام شده – جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای – همچنان یک مسئله امنیتی مورد اذعان گسترده است و باید مستقل از نظرات شخصی ارزیابی شود.
فرسایش مشروعیت داخلیاین تحلیل نشان میدهد که یکی از عوامل حیاتی در خود ایران نهفته است، جایی که روایت ایدئولوژیکی که از زمان انقلاب به رژیم مشروعیت بخشیده بود، فرسوده شده است.
با فروپاشی این پایه، رژیم برای حفظ قدرت خود به طور فزایندهای به اقدامات سرکوبگرانه متکی میشود و با وجود ادامه حیاتش، آن را شکنندهتر میکند.
تحولات اخیر، به ویژه پس از تشدید درگیریهای نظامی، ترکیبی از اضطراب و انتظار را در جامعه ایران آشکار کرده است، با ترس از تشدید محاصره امنیتی به جای گشودگی.
تفاوتهای ایران با تجربیات گذشته
بر خلاف عراق و افغانستان، ایران از همان درجه از اختلافات عمیق فرقهای رنج نمیبرد. نارضایتی عمومی در گروههای اجتماعی متعدد گسترش یافته است.
نشانههای اضطراب رسمی
اقدماتى مانند افزایش سانسور، هشدارها علیه اعتراضات و محدودیتهای اینترنتی، نشاندهنده اضطراب داخلی در درون مقامات است. رژیمهای با اعتماد به نفس معمولاً به چنین اقدامات گستردهای متوسل نمیشوند.
علاوه بر این، لفاظیهای اغراقآمیز رسانهای ممکن است نشاندهنده تلاشی برای جبران نقاط ضعف در صحنه باشد.تغییر موازنههای منطقهایاز نظر
خارجی، تشدید درگیریها، دایره اضطراب منطقهای را گسترش داده است. کشورهایی که پیش از این به دنبال مهار تنشها بودند، اکنون به ویژه با توجه به افزایش حملات فرامرزی، مواضع قاطعانهتری را در نظر میگیرند.