محمد باقر خرازی، روحانی ایرانی که از طریق ازدواج با خانواده رهبر ایران نسبت دارد، از چشماندازی برای فراتر رفتن از مدل «جمهوری اسلامی» و جایگزینی آن با «حکومت اسلامی» پرده برداشت. او تأکید کرد که جنبش او از قبل چیزی را که او «دولت سایه» مینامید و برنامههای مفصلی برای مدیریت نهادهای دولتی دارد.
خرازی، که رهبری سازمان «حزبالله ایران» را بر عهده دارد، در یک پیام ویدیویی تقریباً پنج دقیقهای اظهار داشت که گروهش بیش از ۶۰ جلد کتاب حاوی برنامههایی برای مدیریت نهادهای مختلف دولتی تهیه کرده است. او افزود که «جمهوری اسلامی به نقطهای رسیده است که دیگر نمیتواند به شکل فعلی خود ادامه دهد.»
جمهوری اسلامی دیگر کارآمد نیست
خرازی یک طرح سازمانی را پیشنهاد کرد که بر اساس آن هر عضو ۱۷ نفر را جذب میکند و سپس هر عضو ۱۷ نفر دیگر را جذب میکند و هدف آن ایجاد شبکهای از تقریباً ۲۵۰۰۰۰ نفر در ۱۰۰۰ شهر ایران است.
او آمادگی خود را برای تأمین مالی جلسات اولیه با هزینه سازمان خود تأیید کرد و قصد خود را برای برگزاری گردهمایی ۱۰۰۰۰۰ نفری اعلام کرد. او اظهار داشت که این شبکه قادر به “محاصره همه وزارتخانهها” خواهد بود و افزود که “یک اطلاعیه برای احضار همه به تهران و تکمیل مأموریت کافی است.”
او همچنین به رقم دیگری اشاره کرد: ۵۳۰ سازماندهنده در هر شهر. او توضیح داد که این عدد بر اساس معانی نمادین در ارزش عددی نام فاطمه الزهرا است، با وجود اینکه این دو رقم از نظر ریاضی سازگار نیستند.
حمله به رژیم و روسای جمهور
خرازی حملهای را به ساختار نظام سیاسی آغاز کرد و خود ریاست جمهوری را “مشکل” دانست، نه افرادی که آن را در دست داشتهاند. او به روسای جمهور سابق اکبر هاشمی رفسنجانی، محمود احمدینژاد، حسن روحانی و رئیس جمهور فعلی، مسعود پزشکیان، اشاره کرد.
پزشکیان با عباراتی توهینآمیز توصیف شد و شورای نگهبان به دلیل اجازه دادن به او برای ریاست جمهوری، علیرغم اینکه شورا، خرازی را از انتخابات ریاست جمهوری ۲۰۱۳ رد صلاحیت کرده بود، مورد انتقاد قرار گرفت.
ادعاهایی درباره مجتبی خامنهای
خرازی ادعا کرد که چهار دهه با مجتبی خامنهای، رهبر ایران، رابطه داشته و مدعی شد که خامنهای «تندروتر از پدرش» است و از پروژه تبدیل «جمهوری اسلامی» به «حکومت اسلامی» حمایت میکند.
او همچنین از تغییرات قریبالوقوع در نهادهای حکومتی، از جمله جایگزینی محمدباقر ذوالقدر، دبیر شورای عالی امنیت ملی، با محسن رضایی، علاوه بر کاهش نقش عباس عراقچی، وزیر امور خارجه در مذاکرات، سخن گفت.
با این حال، این اظهارات پس از آن مطرح شد که دفتر رهبری، صحت اظهارات قبلی منتسب به خرازی به مجتبی خامنهای را رد کرد و آنها را «بیاساس» و در خدمت «اهداف دشمنان ایران» دانست. رئیس جمهور پزشکیان نیز ادعاهای استعفای او را تکذیب کرد.
یک چهره جنجالی
خرازی یک چهره جنجالی در درون نهاد مذهبی و سیاسی ایران است. او از یک خانواده بانفوذ میآید؛ پدرش عضو مجلس خبرگان رهبری است، عمویش کمال خرازی، دیپلمات فقید، بود و خواهرش با مسعود خامنهای، یکی از پسران علی خامنهای، رهبر سابق، ازدواج کرده است.
در سالهای اخیر، خرازی با اظهاراتی که از دستیابی و استفاده از سلاحهای هستهای علیه ایالات متحده حمایت میکند، جنجال گستردهای را برانگیخته است. او همچنین دیدگاههای افراطی دیگری را ابراز کرده است. نامزدی او برای ریاست جمهوری در سال ۲۰۱۳ پیش از این توسط شورای نگهبان رد شده بود.
پیامدهای سیاسی
اظهارات عمومی مکرر خرازی در به چالش کشیدن نهادهای دولتی و انتقاد از رئیس جمهور، سوالاتی را در مورد پویایی قدرت در درون رژیم ایران مطرح میکند، به ویژه با توجه به اظهارات تحریکآمیز مداوم او علیرغم انکار دفتر رهبری.
ناظران معتقدند که اظهارات او ممکن است منعکس کننده یکی از سه سناریو باشد: تشدید تسلط نهاد حاکم بر او، خلاء قدرت در سلسله مراتب که امکان چنین اقداماتی را فراهم میکند، یا تلاش او برای ایجاد پایگاه نفوذ در آمادهسازی برای هرگونه تغییر آینده در رهبری رژیم.