علی خامنهای، رهبر ایران، پس از یک هفته اعتراضات گسترده که ایران را به لرزه درآورده است، لزوم پایان دادن به آشوبگران را اعلام کرد، اقدامی که ناظران معتقدند به نیروهای امنیتی چراغ سبز برای سرکوب خشونتآمیز تظاهرکنندگان میدهد.
با وجود این، خامنهای مطالبات مشروع معترضان را پذیرفت و گفت: “مقامات مشکلات وضعیت اقتصادی را درک میکنند و رئیس جمهور و مقامات ارشد برای رسیدگی به آنها تلاش میکنند”.
تظاهرات پراکنده در تهران
وی افزود: “به همین دلیل است که اعتراض بازاریان به این وضعیت موجه است و آنها کاملاً حق دارند این کار را انجام دهند. ما با معترضان در ارتباط هستیم، اما گفتگو با آشوبگران بیفایده است. آنها باید متوقف شوند”
این اولین اظهارات خامنهای از زمان آغاز موج فعلی اعتراضات است که به گزارش رسانههای محلی، عصر شنبه شاهد تظاهرات پراکنده در پایتخت، تهران، بود. درگیریها در مناطق غربی کشور نیز تشدید شده است.
اعتراضات در 28 دسامبر آغاز شد، زمانی که مغازهداران تهران در اعتراض به وضعیت اقتصادی اعتصاب کردند و سپس به خواستههای سیاسی گستردهتری گسترش یافتند.
گزارش مرگ و میر
طبق آمار خبرگزاری فرانسه که بر اساس آمار رسمی و گزارشهای رسانهای تهیه شده، اعتراضات به حداقل ۴۰ شهر، عمدتاً شهرهای متوسط، در غرب و جنوب غربی ایران گسترش یافته است.
طبق آمار رسمی، حداقل ۱۲ نفر در این درگیریها کشته شدهاند که شامل اعضای نیروهای امنیتی نیز میشود.
دو سازمان حقوق بشری نیز روز شنبه از حداقل چهار کشته در غرب ایران در جریان درگیری بین معترضان و نیروهای امنیتی خبر دادند و سپاه پاسداران را به تیراندازی به سمت آنها متهم کردند.
سازمان حقوق بشری هنگاو مستقر در نروژ اعلام کرد که سپاه پاسداران در منطقه ملکشاهی استان ایلام در غرب ایران به معترضان شلیک کرده و چهار نفر از اقلیت کرد را کشته است.
سازمان حقوق بشر ایران، که در نروژ نیز مستقر است، چهار کشته و ۳۰ زخمی در همان منطقه را تأیید کرد و عکسهایی را که گمان میرود مربوط به اجساد باشد، منتشر کرد، هرچند رسانههای مستقل نتوانستند بلافاصله این تصاویر را تأیید کنند.
محدودیتهای اینترنتی
در همین حال، گزارشها حاکی از آن است که خدمات اینترنتی در ایران محدود شده است. شرکت زیرساخت دیجیتال کلودفلر (Cloudflare) از کاهش ترافیک وب تا یک سوم کاربران خود خبر داد، در حالی که ترافیک صبح یکشنبه حدود ۱۵ درصد کمتر از حد معمول بود.
بسیاری از ایرانیان از اختلالات گسترده اینترنت در رسانههای اجتماعی خبر دادند. نازنین بنیادی، بازیگر و فعال بریتانیایی-ایرانی، در پلتفرم اكس نوشت: “جمهوری اسلامی دوباره اینترنت را برای خاموش کردن مخالفان قطع کرده است”.
کارشناسان معتقدند که مقامات با این محدودیتها دو هدف اصلی را دنبال میکنند: شکستن روند اعتراضات و جلوگیری از انتشار تصاویر و ویدیوهایی که وقایع میدانی را مستند میکنند.