گزارشها حاکی از آن است که تهران در حال پیگیری یک جدول زمانی بلندمدت برای مذاکره با واشنگتن است و تلاش میکند دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، را تا انتخابات میاندورهای کنگره در ماه نوامبر درگیر مناقشه با ایران نگه دارد.
امید این است که این جنگ به یک مسئولیت سیاسی تبدیل شود که آینده او را تهدید میکند، مشابه آنچه برای جیمی کارتر، رئیس جمهور سابق آمریکا، در جریان بحران گروگانگیری در سفارت آمریکا در تهران بین سالهای ۱۹۷۹ تا ۱۹۸۱ اتفاق افتاد.
موضوعات مرتبط: مجتبی خامنهای رهبر جدید ایران.. انتقال قدرت تاریخی در خانواده
با توجه به خصومت شخصی فزاینده با رئیس جمهور آمریکا، محافل ایرانی وارد کردن آسیب سیاسی به ترامپ را به عنوان یک هدف در این مناقشه میدانند.
تهران او را به خروج از توافق هستهای ۲۰۱۸، اعمال تحریمهای شدید و صدور مجوز ترور قاسم سلیمانی، فرمانده نیروی قدس، علاوه بر شرکت در مذاکرات هستهای با ایران قبل از توسل به اقدام نظامی، متهم میکند.
تهران با طولانیکردن مذاکرات
این روند پس از اظهارات کاظم غریب آبادی، معاون وزیر امور خارجه ایران، آشکارتر شد. او گفت که پس از دستیابی به توافقاتی در مورد خطوط کشتیرانی تجاری در تنگه هرمز، حرکت به مرحله دوم مذاکرات در مورد برنامه هستهای میتواند بین دو تا چهار ماه طول بکشد.
غریب آبادی توضیح داد که طرح قبلی که هدف آن آغاز مذاکرات هستهای ظرف 30 روز پس از امضای یادداشت تفاهم با واشنگتن در ماه ژوئن بود، دیگر عملی نیست و نشان میدهد که تهران این حرکت به مرحله بعدی را به تعدادی از شرایط مرتبط میکند.
این شرایط شامل لغو تحریمهای ایالات متحده، پایان دادن به محاصره اعمال شده بر بنادر ایران، آزاد کردن داراییهای مسدود شده ایران و اخذ تعهدات جدید در مورد کاهش تنش است.
اخبار مهم: عراقچی: مذاکره با آمریکا منتفی است؛ تنشها نفت جهان را تحت تأثیر قرار داد
تحقق این خواستهها میتواند روند مذاکرات را فراتر از انتخابات میان دورهای گسترش دهد، به این معنی که ترامپ ممکن است بدون تعهد روشن ایران در مورد مسئله هستهای، در زمانی که دولت او هزینههای اقتصادی و سیاسی فزایندهای از جنگ را متحمل میشود، به پای صندوقهای رأی برود.
هرمز در قلب محاسبات
تحلیلگران معتقدند که طولانی شدن مذاکرات میتواند راه را برای ادامه تنش بین واشنگتن و تهران، به ویژه در مورد تنگه هرمز، هموار کند و در نتیجه مانع از کاهش جامع تنشها قبل از انتخابات شود.
گزارشها به نقل از جیسون برادسکی از سازمان “متحد علیه ایران هستهای” حاکی از آن است که به نظر نمیرسد تهران علاقهای به اعطای یک دوره آرامش واقعی به دولت ترامپ قبل از انتخابات داشته باشد و اختلافات بر سر تنگه میتواند به چرخههای جدیدی از تشدید تنش منجر شود.
در همین راستا، خبرگزاری مهر ایران، که نزدیک به سپاه پاسداران است، تحلیلی منتشر کرد که استدلال میکند تهران ترامپ را با یک معضل سیاسی روبرو کرده است. ادامه درگیری میتواند فشار اقتصادی و سیاسی بر او را افزایش دهد و محبوبیت او را بیشتر کاهش دهد،
در حالی که کاهش تنش یا عقبنشینی در مقابل ایران میتواند به عنوان کنار گذاشتن وعدههای انتخاباتی او تعبیر شود.
بحثهایی در داخل ایران در مورد اهمیت انتظار تا پس از انتخابات میاندورهای قبل از تصمیمگیریهای کلیدی در مذاکرات در جریان است.
برخی از مقامات و تحلیلگران ایرانی معتقدند که از دست دادن کنترل کنگره توسط جمهوریخواهان میتواند توانایی ترامپ را برای ادامه یا تأمین مالی جنگ محدود کند و حتی ممکن است او را به سمت مشارکت جدیتر در مذاکرات سوق دهد.
در مقابل، برخی دیگر نسبت به انتظار تا انتخابات هشدار میدهند و استدلال میکنند که یک ترامپ ضعیف لزوماً منجر به امتیازات بیشتر به ایران نمیشود، اما میتواند انگیزه او را برای دستیابی به توافق کاهش دهد و به دشمنانش، از جمله اسرائیل، اهرم فشار بیشتری برای فشار آوردن به او بدهد.
این ناظران معتقدند که تهران باید قبل از تغییر توازن سیاسی قدرت در واشنگتن، از آنچه که در طول جنگ به عنوان دستاوردهای خود میداند، بهرهبرداری کند.
در نهایت، به نظر نمیرسد درگیری بین ایالات متحده و ایران دیگر صرفاً بر سر نتایج نظامی باشد، زیرا انتخابات آینده ایالات متحده به یک عامل کلیدی در محاسبات ایران تبدیل شده است.
در حالی که تهران برای حفظ فشار بر دولت ترامپ به زمان تکیه میکند، ایالات متحده نگران است که جنگ به بحرانی تبدیل شود که دوره دوم ریاست جمهوری را تضعیف کند و خود را در دستور کار انتخابات آینده قرار دهد.