مهندس ایرانی مریم عظمی، که پیش از این در مورد اینکه با چشمان بسته در مشهد و با یک خودروی اطلاعاتی به دادگاه برده شده بود، صحبت کرده بود، در ارائه جهانی جدید اپل حضور یافت تا فناوری جدید دوربین در آیفون ۱۸ پرو را به نمایش بگذارد.
عظمی، که اپل در ارائه از پیش ضبط شده او را به عنوان یک مهندس کیفیت تصویر معرفی کرده بود، قابلیتی را که این شرکت آن را تصویر مرجع اپل مینامد، به نمایش گذاشت. این نمایش بخشی از بخشی بود که قابلیتهای دوربین آیفون ۱۸ پرو را نشان میداد، دوربینی که اپل آن را پیشرفتهترین دوربین در تاریخ خود توصیف کرد.
شرکت عظمی به دو دلیل توجه ویژهای را در بین ایرانیان به خود جلب کرد: نقش او در توسعه فناوریهای تصویربرداری برای یکی از بزرگترین شرکتهای فناوری جهان و مخالفت صریح او با جمهوری اسلامی، همراه با روایت او از دستگیریاش.
عظمی در پستی که در ۹ ژانویه، همزمان با تشدید اعتراضات در ایران، منتشر شد، ویدئویی از منطقه وکیل آباد مشهد را به اشتراک گذاشت و شرح داد که چگونه سالها قبل، با چشمان بسته، با یک خودروی اطلاعاتی، در همان خیابان در مسیر دادگاه قدم زده بود. او نوشت که در آن زمان نمیدانسته به کجا برده میشود و فکر میکرده آن دقایق ممکن است آخرین دقایق زندگیاش باشد.
مهندس ایرانی مریم عظمی
او اضافه کرد که وقتی ماشین به میدان پارک نزدیک میشد، یکی از بازپرسها به او گفت که چشمبند را بردارد، سرش را بالا بگیرد و عادی رفتار کند. او خاطرنشان کرد که این زمانی بود که باید در کلاس درس در دانشگاه مجاور میبود.
عظمی گفت وقتی از پنجره ماشین به بیرون نگاه کرد، دوست صمیمیاش را دید که در جهت مخالف رانندگی میکرد. او صحنه را مانند یک رویا توصیف کرد؛ دوستش در راه خانهاش بود، جایی که او امنترین مکان در جهان میدانست، در حالی که او زندانی بود که هر لحظه با مرگ روبرو بود.
در همان پست، عظمی از کسانی که با مقامات مقابله میکردند، تمجید کرد و آنها را افرادی دانست که برای بازپسگیری حقوق خود از حکومت اسلامی تلاش میکنند. او اظهار داشت که وکیلآباد، مشهد، خراسان و در واقع تمام ایران، اکنون با عطر آزادی عجین شدهاند، و سپس پست خود را با شعار «زنان، زندگی، آزادی» به پایان رساند، شعاری که با قیامی که پس از مرگ مهسا امینی در بازداشت پلیس امنیت اخلاقی در سپتامبر ۲۰۲۲ فوران کرد، مرتبط شد.
عظمی در پست دیگری به زبان انگلیسی، خطاب به دوستان و همکاران غیرایرانی خود پس از کشتارها در اعتراضات ژانویه، از غم، خشم، درماندگی و عدم اطمینان از آینده سخن گفت. او همچنین پنج سازمان حقوق بشری ایرانی را فهرست کرد و خوانندگان را به حمایت از آنها با کمکهای مالی تشویق کرد.
طبق پروفایل او در دانشگاه بریتیش کلمبیا، عظمی مدرک لیسانس خود را در رشته مهندسی کامپیوتر از دانشگاه فردوسی مشهد در سال ۲۰۰۹ دریافت کرد و پس از آن در سال ۲۰۱۴ مدرک کارشناسی ارشد خود را در رشته مهندسی برق و کامپیوتر از دانشگاه بریتیش کلمبیا دریافت کرد.
فناوریای که او در جریان رونمایی از آیفون ۱۸ پرو ارائه داد، دادههای امضا شده دیجیتالی را از حسگر دوربین ثبت میکند و سپس یک تصویر مرجع غیرقابل تغییر تولید میکند که میتواند برای تأیید تصویر نهایی، مشابه مفهوم نگاتیو فیلم دیجیتال، مورد استفاده قرار گیرد.
اپل اظهار داشت که این فناوری برای روزنامهنگاران، عکاسان و هر کسی که میخواهد اصالت تصاویر را تأیید کند و بین عکسهای واقعی و عکسهایی که با استفاده از هوش مصنوعی تغییر یافته یا ایجاد شدهاند، تمایز قائل شود، طراحی شده است.
حضور عظمی در رویداد جهانی این شرکت برای بسیاری از ایرانیان به لحظهای مهم تبدیل شد، زیرا حرفه حرفهای او در توسعه فناوریهای پیشرفته تصویربرداری را با تجربه شخصیاش از دستگیری و فعالیتهای سیاسی و حقوق بشریاش علیه مقامات ایرانی ترکیب کرد.