یک گروه از محققان دانشگاه فنی درسدن در آلمان، به کشف جالبی برخوردند. آنها متوجه شدند درمانی که سالهاست برای پایین آوردن کلسترول خیلی بالا استفاده میشود، ممکن است فایده دیگری هم داشته باشد که تا حالا کمتر به آن فکر شده.
نتایج بررسیها نشان داد آفرزیس (روشی برای جدا کردن بعضی اجزای خون از باقی آن) شاید بتواند برخی آلایندههای سمی را هم تا حدی از بدن خارج کند بهخصوص ترکیباتی به نام PFAS که مردم آنها را به عنوان “مواد شیمیایی ماندگار” میشناسند.
جزئیات این تحقیق در مجله Brain Health چاپ شده. در واقع، دانشمندان دیدند موقعی که بیماران برای کاهش چربی خون تحت این درمان قرار میگیرند، سطح چند نوع ماده شیمیایی سرسخت که معمولا مدت طولانی در محیط و بدن میمانند هم پایین میآید.
درمان کلسترول
جالب اینجاست داستان فقط به کاهش کلسترول مربوط نمیشود. آنها نمونه خون بیماران را قبل و بعد از درمان بررسی کردند و دیدند غلظت بعضی ترکیبهای آلاینده هم کم میشود نه فقط چربی خون.
یکی از معروفترین اینها PFAS است که در خیلی از وسایل خانه مثل پارچههای ضد آب، ظروف نچسب و پوششهای صنعتی به کار میرود. مشکل PFAS هم این است که نه تنها در محیط سالها باقی میماند، بلکه به راحتی از بدن آدم هم دفع نمیشود.
ولی چرا این اتفاق میافتد؟ پژوهشگران فکر میکنند چون تعدادی از این ترکیبات به چربیها یا پروتئینهای خون وصل میشوند، موقع آفرزیس که خون را جداسازی میکنند، آنها هم همراه با چربیها بیرون کشیده میشوند.
در کنار این، یک نشانه اولیه جالب هم توجه تیم را جلب کرد: تغییرات کوچکی در سطح ذرات میکروپلاستیک خون بیماران دیده شد. ولی خود محققان هم تأکید کردند اصلاً زود است درباره این موضوع نظر قطعی داد و باید مطالعات بیشتری انجام شود.
شاید مهمترین نتیجه فعلی این باشد که اثر آفرزیس فقط محدود به قلب و عروق نیست و شاید بتواند نقش گستردهتری در کاهش آلایندههای سمّی بدن بازی کند.
با توجه به این که این روزها مردم درباره حضور PFAS و میکروپلاستیک در محیطزیست و زنجیره غذایی نگرانیهای جدی دارند، این کشف شاید شروع راهی تازه برای کمکردن این ترکیبات مزاحم باشد.
با این همه، خود دانشمندان توصیه میکنند کسی تصور نکند که فعلا میشود از این روش به عنوان راه قطعی و قابل اعتماد برای سمزدایی استفاده کرد. هیچ شواهدی نیست که کاهش این مواد از طریق این درمان کوتاهمدت واقعاً اثر مثبت مستقیم روی سلامت داشته باشد.
هنوز باید تحقیقهای بزرگتری صورت بگیرد تا بفهمیم این ارتباط واقعا چگونه عمل میکند و آیا میشود درمانهای خاصی برای دفع مؤثرتر این آلایندهها طراحی کرد یا نه.
در نهایت، چیزی که روزی فقط برای محافظت از قلب و رگها ساخته شده بود، شاید پایش به دنیای مبارزه با آلایندههای سمی هم باز شود. وقتش رسیده بیشتر روی این رابطه تحقیق کردند.