رویارویی بین ایران و ایالات متحده در حال تشدید است و گروه حوثی، تحت حمایت تهران، عملیات خود را در یمن گسترش میدهد. این نگرانی وجود دارد که دریای سرخ و تنگه باب المندب به جبهه جدیدی در جنگ تبدیل شوند و منابع انرژی و تجارت جهانی را تهدید کنند.
گزارشها حاکی از آن است که حوثیها کنترل شهر بندری مهم و استراتژیک موخا، واقع در نزدیکی تنگه باب المندب، را به دست گرفتهاند. گزارشهای دیگر حاکی از آن است که این گروه همچنین جزیره پریم، واقع در قلب تنگه، را تصرف کرده است.
این تحولات به حوثیها موقعیتی استراتژیک میدهد و آنها را قادر میسازد تا ترافیک دریایی را در یکی از حیاتیترین آبراههای جهان تهدید کنند. تقریباً ۱۲٪ از تجارت جهانی از باب المندب عبور میکند. کنترل این منطقه همچنین به آنها اجازه میدهد تا حملات به کشتیها را تشدید کنند یا برای بستن تنگه تلاش کنند و بازارهای انرژی را که از قبل از اثرات اختلال احتمالی در حمل و نقل از طریق تنگه هرمز رنج میبرند، بیشتر تحت فشار قرار دهند.
عربستان سعودی به دنبال حمایت ترامپ است
عربستان سعودی که از دولت یمن در برابر حوثیها حمایت میکند، از دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، میخواهد که علیه این گروه اقدام نظامی کند. واشنگتن پیش از این حمایت نظامی و اطلاعاتی خود را به ریاض ارائه داده است.
طبق گزارشها، ایالات متحده بیش از ۱۰۰ مشاور برای کمک به متحدان سعودی خود در مقابله با حوثیها و توسعه اهداف نظامی علیه آنها اعزام کرده است، در حالی که ترامپ هنوز مجوز حملات مستقیم علیه این گروه را صادر نکرده است.
در تحولی موازی، عربستان سعودی از بسته شدن خط لوله نفت شرق-غرب در مناطق ریاض و مدینه خبر داد و سپس تأیید کرد که توسط چندین پهپاد پرتاب شده از عراق مورد حمله قرار گرفته و تلفاتی بر جای گذاشته است.
این خط لوله یکی از مهمترین جایگزینهای عربستان سعودی برای صادرات نفت است که با دور زدن تنگه هرمز، ظرفیت انتقال تقریباً ۷ میلیون بشکه نفت خام در روز به سواحل دریای سرخ را دارد.
باب المندب در معرض تهدید
تحلیلگران میگویند حوثیها برای تأثیر قابل توجه بر بازارهای انرژی نیازی به بستن کامل تنگه باب المندب ندارند، زیرا تعداد محدودی از حملات میتواند برای افزایش خطرات برای شرکتهای کشتیرانی و بیمه کافی باشد و آنها را از استفاده از این مسیر منصرف کند.
برت اریکسون، مدیر عامل شرکت Obsidian Risk Advisors، هشدار داد که بسته شدن کامل تنگه باب المندب ضربه شدیدی به بازارهای جهانی انرژی خواهد بود و خاطرنشان کرد که میلیونها بشکه نفت میتواند روزانه تحت تأثیر قرار گیرد.
وی افزود که تغییر مسیر کشتیها از طریق کانال سوئز همچنان امکانپذیر است، اما زمان سفر را طولانیتر میکند و باعث اختلالات قابل توجهی در جریان انرژی میشود، به خصوص با توجه به اینکه قیمت نفت خام برنت از 105 دلار در هر بشکه و نفت خام وست تگزاس اینترمدیت (WTI) از 100 دلار در هر بشکه فراتر رفته است.
احمد شروی، تحلیلگر ارشد پژوهشی در بنیاد دفاع از دموکراسیها، گفت که عربستان سعودی با توجه به وابستگی فزایندهاش به دریای سرخ به عنوان مسیر جایگزین تنگه هرمز، از جمله کشورهایی خواهد بود که بیشترین آسیب را از هرگونه اختلال در تنگه باب المندب خواهد دید.
تشدید تنش در صحنه میدانی
تصرف موخا توسط حوثیها پس از حملات مجدد این گروه به این شهر در ماه اوت رخ داد که بزرگترین دستاورد ارضی آنها از زمان توافق ۲۰۲۲ بود که به جنگ گسترده در جنگ یمن پایان داد.
مقامات یمنی گزارش دادند که هواپیماهای جنگی دولت روز جمعه حملات هوایی به مواضع حوثیها در نزدیکی موخا انجام دادند، زیرا نیروهای تحت حمایت عربستان سعودی آماده حمله متقابل برای بازپسگیری مناطق تصرف شده توسط این گروه بودند.
حوثیها از زمان آغاز جنگ بین واشنگتن و تهران حملات خود به دولت یمن را تشدید کردهاند و همچنین عربستان سعودی را که به نفع دولت به رسمیت شناخته شده بینالمللی وارد جنگ شده بود، محاصره اعلام کردهاند.
در پاسخ، یحیی سریع، سخنگوی نظامی حوثیها، نیروهای تحت حمایت ریاض را به تشدید درگیری نظامی تهدید کرد و تأکید کرد که این گروه تا زمانی که آنچه او محاصره تحمیلی علیه یمن توصیف کرد، برداشته نشود، به عملیات خود ادامه خواهد داد.
نفت با آزمونی جدید روبروست
هدف قرار دادن خط لوله شرق-غرب، فشار بر عربستان سعودی را افزایش میدهد، به ویژه با توجه به تهدیداتی که مسیرهای صادرات نفت از طریق تنگه هرمز و باب المندب با آن مواجه هستند.
تصاویر ماهوارهای پس از حمله، آسیب به ایستگاههای پمپاژ در امتداد خط لوله را نشان دادند، در حالی که کارشناسان هشدار دادند که هدف قرار دادن مکرر زیرساختهای نفتی میتواند بیثباتی در بازارهای جهانی انرژی را تشدید کند.
این تحولات همزمان با عبور قیمت نفت از ۱۰۰ دلار در هر بشکه برای اولین بار از اواسط ماه مه است، در حالی که نگرانیهایی وجود دارد که گسترش درگیری میتواند مسیرهای بیشتری از عرضه انرژی را مختل کند.
سابرینا سینگ، معاون سخنگوی سابق وزارت دفاع ایالات متحده، هشدار داد که پیشروی اخیر حوثیها میتواند منجر به گسترش جنگ ایران و ایالات متحده به مناطق جدید خاورمیانه شود و خطرات را برای اقتصاد جهانی چند برابر کند.