بر اساس یک گزارش بینالمللی، ایران خودش را برای عبور از شرایط پیچیده پس از پایان جنگ آماده میکند. ظاهراً کشور از آن دوران انسجام و یکپارچگی جنگی راهی دورهای تازه میشود که بیشتر شبیه صلح است، البته صلحی همراه با اختلافات سیاسی و اجتماعی و فشارهای اقتصادی بیوقفه.
توی این گزارش گفته شده که شاید این مرحله حتی از خود جنگ هم بیشتر دردسر درست کند. مردم باید منتظر تورم افسارگسیخته، کاهش اقتصادی حدود ۱۰ درصدی، بحران شدید در حوزه انرژی، قطعیهای برق، بیکاری بالا و افت کیفیت خدمات ضروری باشند.
موضوعات مرتبط: یوسف پزشکیان: قطع اینترنت در ايران مشکلات را حل نمیکند
ایران در آستانه گذار سخت
بحثهای داخلی هم داغتر شده. جناحهای سیاسی هرکدام راه خودش را پیشنهاد میدهد، بعضیها میگویند باید بیشتر به روی اصلاحات و گشایش اقتصادی و اجتماعی تمرکز کنیم، بعضیها هم تأکید میکنند باید روی خودکفایی و تقویت اقتصاد داخلی حساب باز کنیم.
اون دسته هم اعتقاد دارند جنگ اخیر تصویر ایران را در نگاه جهان عوض کرد و دستکم نشان داد که کشور آسیبپذیری کمتری نسبت به غرب دارد.
گزارش توضیح میدهد آینده اقتصاد ایران بستگی زیادی به رابطه با آمریکا دارد، به خصوص اینکه تحریمها برداشته یا کم شود یا نه.
همچنین بخوانید: پزشکیان: مذاکرات با واشنگتن در چارچوب منافع ملی انجام میشود
ولی اقتصاددانها داخل ایران شانس زیادی برای بهبود اوضاع نمیبینند. کل آسیبهایی که اقتصاد در چند سال خورده، حدود ۲۷۰ میلیارد دلار است، چیزی که فقط با سیاستهای کوتاهمدت حل نمیشود. ضربهها هم به زیرساختها بوده، هم مدارس، انرژی، صنایع سنگین و مسکن.
در حوزه اجتماعی، گزارش به هشدارهای دانشمندان و متخصصان درباره وضعیت زندگی مردم اشاره دارد. بحران اقتصادی قیمت غذا را شدید بالا کشیده و توی بعضی برآوردها، قیمت گوشت و مرغ رکورد زده. این ماجرا مستقیم روی عادت غذایی مردم و سلامت آنها تاثیر میگذارد.
پزشکان بارها هشدار دادهاند که با کاهش مصرف لبنیات و مواد ضروری، مشکلاتی مثل سوء تغذیه، پوکی استخوان و رشد ناقص بچهها رو به افزایش است.
از طرف دیگر، مسئولان انرژی میگویند دولت شاید مجبور شود برای حفظ پایداری، روزانه تا دو ساعت برق مناطق مختلف را قطع کند. در عوض، برای کسانی که مصرف برق را پایین بیاورند، مشوقهایی مثل کاهش قیمت در نظر گرفتهاند.
این گزارش از جدالهای سیاسی درون ایران هم حرف میزند، مخصوصاً درباره سیاستهای مدیریت بحران و محدودیتهای اینترنت که باعث شده توی مجلس انتقادهای تندی مطرح شود و بعضی احزاب برای پیگیری و حسابکشی از مسئولان حوزه مخابرات دست به کار شوند.
در کنار همه اینها، حس نگرانی اجتماعی هم رو به افزایش است. فعالان و تحلیلگران فکر میکنند فشارهای اقتصادی و معیشتی میتواند اعتراضات بیشتری در آینده به دنبال داشته باشد، بهخصوص چون راه مشخصی برای بیان مشکلات مردم وجود ندارد و احزاب یا اتحادیههای سیاسی قوی چندان فعال نیستند.
برخی ناظران معتقدند این انسجام فعلی ایران بیشتر نتیجه فشار خارجی ناشی از جنگ است، تهدیدات بیرونی معمولاً حس همبستگی را تقویت میکنند، اما وقتی جنگ تمام شد، دوباره اختلافات داخلی سر بیرون میآورد.
در پایان، گزارش تاکید میکند ایران وارد مرحلهای پرتنش و حساس میشود، جایی که پایان جنگ فقط شروع یک آزمون تازه است: اینکه کشور بتواند از پس اقتصاد ضعیف، جامعه گرفتار و نظام سیاسیای بربیاید که باید بین فشارهای داخلی و خارجی تعادل برقرار کند.