با اجرایی شدن قیمت بنزین خارج از سهمیه یارانهای، نیروهای امنیتی ایران به طور گسترده در اطراف پمپ بنزینها و خیابانهای چندین شهر مستقر شدند، در حالی که هشدارهای عمومی در مورد فشار بیشتر بر بودجه خانوار و افزایش قیمت کالاها و خدمات وجود داشت.
پیامها، ویدیوها و شهادتهای ارسال شده به ایران اینترنشنال از استقرار نیروهای پلیس، یگانهای ویژه و بسیج در تهران، مشهد، شیراز، کرج، اصفهان، تبریز، بیرجند، خرمآباد، خمین، آبادان و قشم خبر میداد.
همچنین گزارشهایی از کندی سرویس اینترنت در چندین شهر از جمله تبریز و بابل منتشر شده است، اگرچه علت این اختلالات هنوز مشخص نیست.
افزایش جدید قیمت بنزین از روز دوشنبه اعمال شد و قیمت هر لیتر بنزین خارج از سهمیه ماهانه یارانهای از ۵۰۰۰۰ ریال به ۱۰۰۰۰۰ ریال یا تقریباً از ۲.۳ سنت آمریکا به ۴.۵ سنت آمریکا افزایش یافت.
همزمان با گرانی بنزین
در همین حال، دولت سهمیه ماهانه یارانهای را بدون تغییر نگه داشت. صاحبان خودرو اکنون میتوانند ۶۰ لیتر بنزین را با قیمت ۱۵۰۰۰ ریال برای هر لیتر یا ۵۰ لیتر را با قیمت ۳۰۰۰۰ ریال برای هر لیتر خریداری کنند.
در حالی که قیمتها هنگام تبدیل به دلار ناچیز به نظر میرسند، تأثیر آنها بر ایرانیان با سطح دستمزدها مرتبط است. میانگین حقوق ماهانه در ایران حدود ۲۵۰ میلیون ریال است که معادل حدود ۱۱۳ دلار با نرخ ارز روز سهشنبه است، در حالی که بسیاری از کارگران حقوقی نزدیک به ۲۰۰ میلیون ریال یا حدود ۹۰ دلار در ماه دریافت میکنند.
استقرار نیروهای امنیتی در اطراف پمپ بنزینها
چندین نفر از ساکنان مشهد گزارش دادند که نیروهای امنیتی روز یکشنبه، ساعاتی قبل از اجرای قیمت جدید، در اطراف پمپ بنزینها مستقر شدهاند.
یکی از ساکنان گفت که عصر دوشنبه از کنار سه پمپ بنزین عبور کرده و متوجه چندین وسیله نقلیه پلیس در خارج از هر پمپ بنزین شده است. در یک پمپ بنزین، استقرار گسترده اعضای بسیج سوار بر موتورسیکلت و نیروهای ویژه وجود داشت.
یکی دیگر از ساکنان مشهد حضور گسترده پلیس و نیروهای ویژه را در پمپ بنزینهای سراسر شهر توصیف کرد.
ویدئویی که از خرمآباد در استان لرستان، غرب ایران، ارسال شده بود، پرسنل، خودروها و موتورسیکلتهای امنیتی مستقر در سراسر شهر، از جمله چیزی که به نظر میرسید مسلسل روی یکی از خودروها نصب شده بود، را نشان میداد.
عرضه سوخت در سه هفته گذشته در چندین منطقه، از جمله استانهای خراسان رضوی، خراسان جنوبی، تهران و البرز، مختل شده بود.
در اوایل سپتامبر، ساکنان گزارش دادند که برخی از پمپ بنزینها بسته شدهاند، صفهای طولانی تشکیل شده، محدودیتهای خرید اعمال شده و مردم تا دو ساعت برای دریافت 10 لیتر بنزین منتظر ماندهاند.
یکی از ساکنان بیرجند گفت که برخی از پمپ بنزینها بسته شدهاند و اطلاعیههایی مبنی بر «مشکلات فنی» نصب کردهاند، در حالی که پلیس در برخی دیگر مستقر شده است.
گزارشهایی از افزایش حضور امنیتی نیز در شیراز گزارش شده است، جایی که یکی از ساکنان از حضور گسترده امنیتی در منطقه معالیآباد در اوایل سهشنبه و همچنین در کرج، به ویژه در فردیس، گوهردشت و مهرشهر خبر داده است.
در خمین، استان مرکزی، یکی از ساکنان از صف طولانی و حضور گسترده پلیس در پمپ بنزینی در خیابان شهدای طلبه خبر داده است.
تقویت نیروهای امنیتی در تهران
ساکنان تهران از افزایش حضور نیروهای امنیتی از عصر دوشنبه، از جمله در مناطق شهر ری و سلسبیل، خبر دادند.
یکی از ساکنان که حوالی نیمهشب از یک پمپ بنزین در نزدیکی میدان فردوسی در مرکز تهران بازدید کرده بود، گفت که این پمپ بنزین تحت تدابیر شدید امنیتی قرار دارد و نیروهای ویژه و بسیجی در خیابانها حضور مداوم دارند، در حالی که خیابانها شلوغ بودهاند.
ساکن دیگری که از یک پمپ بنزین در خیابان پیروزی در شرق تهران بازدید کرده بود، از صفهای طولانی خودروها و حضور نیروهای ویژه در مجاورت پمپ بنزین خبر داد.
ساکنان اصفهان و آبادان نیز از حضور پلیس مسلح در پمپ بنزینها خبر دادند.
یکی از ساکنان قشم گفت که عصر دوشنبه نیروهای مسلح در اطراف میادین اصلی مستقر شدهاند و به درگیری در ورودی یک پمپ بنزین در درگهان اشاره کرد.
در تبریز، دو گزارش از حضور سنگین نیروهای امنیتی همزمان با اختلال در سرویس اینترنت حکایت دارد.
یکی از ساکنان گفت که شهر «پر از نیروهای ویژه» است و افزود که این نیروها مسلح هستند و تجهیزات سنگین در خیابانها دیده میشود.
یکی از ساکنان بابل همچنین از کاهش سرعت خدمات اینترنت تلفن همراه و ثابت خبر داد، بدون اینکه بتواند علت قطعی یا کندی را مشخص کند.
سالگرد اعتراضات ۲۰۱۹
قیمت بنزین یک مسئله سیاسی حساس در ایران است. در نوامبر ۲۰۱۹، افزایش ناگهانی قیمت و اعمال سهمیهبندی، اعتراضاتی را در دهها شهر برانگیخت که به سرعت به تظاهرات گسترده ضد دولتی تبدیل شد.
طبق آمار رویترز در آن زمان، نیروهای امنیتی تقریباً ۱۵۰۰ نفر را در جریان سرکوب کشتهاند، در حالی که هزاران نفر دستگیر شدهاند و مقامات قطع سراسری اینترنت را اعمال کردهاند.
دولت از افزایش قیمت دفاع میکند
محمدرضا عارف، معاون اول رئیس جمهور ایران، از قیمت جدید دفاع کرد و گفت که ۱۰۰۰۰۰ ریال در هر لیتر هنوز بسیار کمتر از هزینه واردات بنزین است که توسط دولت تأمین میشود.
عارف اظهار داشت که هزینه بنزین وارداتی از ۷۰۰۰۰۰ ریال در هر لیتر یا حدود ۳۰ سنت فراتر رفته است و افزود که سوخت وارداتی به تدریج با قیمتهایی نزدیک به هزینه واقعی آن فروخته خواهد شد.
با این حال، ارقام دولت در مورد هزینه تولید بنزین با بررسی دقیقتر با انتقاد مواجه شده است.
در نوامبر ۲۰۲۵، پس از آنکه مقامات هزینه تولید یک لیتر بنزین را تقریباً ۳۴۰۰۰۰ ریال یا حدود ۱۵ سنت با نرخ ارز فعلی تخمین زدند، ایران اینترنشنال دادههای مالی پالایشگاهها را بررسی کرد. این دادهها نشان داد که هزینههای عملیاتی، بدون احتساب ارزش نفت خام مورد استفاده در تولید، تقریباً ۳۵۰۰۰ ریال در هر لیتر یا حدود ۱.۶ سنت – تقریباً یک دهم رقم رسمی – بوده است.
موسی غنینژاد، اقتصاددان، مصرف واقعی بنزین در داخل ایران را حدود ۷۰ میلیون لیتر در روز تخمین زد، که نشان میدهد بخش قابل توجهی از مقادیر باقی مانده ثبت شده به عنوان مصرف، به خارج از کشور قاچاق میشود.