چندین خانواده از قربانیان اعتراضات اخیر در ایران میگویند اسم و اطلاعات عزیزانشان از پایگاه داده گورستان بهشت زهرا پاک شده. این حرکت، نگرانی و خشم زیادی بین خانوادهها و فعالان حقوق بشر درست کرده.
ایران اینترنشنال گزارش داده وقتی اسم دهها نفر از کشتهشدگان اعتراضات ۸ و ۹ ژانویه را توی سامانه آنلاین بهشت زهرا جستوجو کردند، نتیجهای پیدا نکردند یا اسمهایی با تاریخ تولد و مرگ متفاوت دیدند. انگار همه اطلاعات مربوط به دفن قربانیان مثل اسم، شماره قطعه، ردیف، و حتی شماره قبر کلاً حذف شده.
همچنین بخوانید: آغاز سال تحصیلی در ایران با اعتراضات دانشجویی گسترده
قربانیان اعتراضات
این وسط، اطلاعات قربانیان معروف اعتراضات و حوادث قبلی هنوز همانجا هست و راحت بهش دسترسی دارند. همین باعث شده خیلیها فکر کنند این پاک کردن اطلاعات برای مخفی کردن قربانیان اعتراضات اخیر است.
کسی نمیداند این روند دقیقاً چه زمانی شروع شد یا شامل همه قربانیان میشود یا فقط بعضی از آنها. پیشتر خانوادهها توی شبکههای اجتماعی دست به اعتراض زده بودند و گفته بودند مقامات دارند تلاش میکنند اثری از عزیزانشان توی مدارک رسمی نماند. با این حال، هیچ مقام ایرانی حتی مدیر اجرایی بهشت زهرا تا حالا هیچ توضیحی درباره این ماجرا نداده.
یکی از خانوادهها توی پستی در شبکه اجتماعی X نوشته هر روز پیامهای بیشتری دریافت میکند از کسانی که نتوانستهاند قبر عزیزشان را در سامانه آنلاین پیدا کنند. بعداً فهمیدند اسم چند قربانی دیگر هم از سیستم حذف شده.
موضوعات مرتبط: اعتراضات گسترده دانشجویی و آتش زدن پرچم رژیم در ایران
بقیه کاربران زیر همان پست، اسمهای بیشتری از قربانیان آوردند که خانوادههایشان با همین موضوع روبرو هستند و کل اطلاعات دفن عزیزشان از سامانه گورستان ناپدید شده.
فعالان و بعضی کاربران میگویند این کارها یادآور تلاشهای همیشگی رژیم ایران برای پنهان کردن قربانیان سرکوب سیاسی است. حتی اشاره کردند به اتفاقاتی که بعد از اعدامهای ۱۹۸۸ افتاد وقتی هزاران زندانی سیاسی را در گورهای بینشان یا دستهجمعی، مخصوصاً در منطقه خاوران تهران دفن کردند که هنوز نماد بزرگ نقض حقوق بشر در ایران است.
اون موقع، کمیتههای مرگ ظرف چند هفته صدها نفر از بازداشتشدگان را اعدام کردند و تعداد زیادی را تو همان گورهای دستهجمعی دفن کردند.
طبق بیانیهای که هیئت تحریریه ایران اینترنشنال ۲۵ ژانویه منتشر کرد، بیش از ۳۶۵۰۰ نفر در جریان سرکوب سیستماتیک اعتراضات مردمی ایران جانشان را از دست دادهاند و این بر مبنای دستور مستقیم علی خامنهای بوده.
ایران اینترنشنال همچنین اشاره کرده ماههای اخیر گزارشهای زیادی رسیده درباره هتک حرمت سنگ قبر قربانیان یا پوشاندنشان با سیمان، که فعالان آن را تلاش رژیم برای پاک کردن نشانههای مربوط به اعتراضات میدانند.
در بعضی موارد، نوشتۀ روی سنگ قبرها مثل عبارت «جاویدنام» (یعنی نگهبان یا فرزند ایران) با اعتراض شدید مقامات روبرو شده، حتی تهدید کردند سنگ قبر را خراب میکنند یا نوشتهها را پاک میکنند.
بر اساس گزارشها، این فشارها و تهدیدها در گورستان باغ رضوان رشت و همینطور بعضی قطعات بهشت زهرا تهران ثبت شده و خانواده قربانیان بشدت واکنش نشان دادهاند.
این اولین بار نیست که چنین چیزی اتفاق میافتد. چند سال اخیر بارها گزارش شده قبرهای قربانیان اعتراضات مثل مجید رضا رهنورد، سیاوش محمودی، کیان پیرافلاک، زکریا خیال و آیلار حقی تخریب یا تغییر شکل داده شدهاند.