دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، پس از آنکه واشنگتن گزارشهای ایران مبنی بر پیشنویس توافق برای بازگشایی تنگه هرمز و لغو محاصره دریایی آمریکا علیه کشتیهای ایرانی را تکذیب کرد، گفت که ایالات متحده و ایران هنوز در مذاکرات صلح جاری با مسائل مهمی روبرو هستند.
ترامپ در جلسه کابینه تأیید کرد که تهران «بسیار خواهان توافق است»، اما تصریح کرد که شرایط ارائه شده تاکنون «برای واشنگتن رضایتبخش نیست.
شروط توافق با ایران
او بعداً افزود که «توافق باید بینقص باشد» و تأکید کرد که تنگه هرمز بلافاصله پس از دستیابی به توافق بازگشایی خواهد شد و «هیچ کشور واحدی این آبراه را کنترل نخواهد کرد.»
اظهارات ترامپ پس از آن مطرح شد که تلویزیون دولتی ایران گزارشی را پخش کرد که ادعا میکرد «پیشنویس غیررسمی» تفاهمنامهای را به دست آورده است که شامل لغو محاصره آمریکا و خروج نیروهای آمریکایی از مجاورت ایران میشود، در حالی که اشاره کرد که موضوع حضور نظامی آمریکا در منطقه هنوز نیاز به مذاکرات بیشتر دارد.
همچنین بخوانید: پزشکیان: مذاکرات با واشنگتن در چارچوب منافع ملی انجام میشود
با این حال، گزارش ایران هیچ اشارهای به برنامه هستهای ایران، همان موضوعی که واشنگتن اصرار بر برچیدن کامل آن دارد، نکرد. کاخ سفید به سرعت این گزارش را «کاملاً ساختگی» خواند و تهران از اظهار نظر رسمی خودداری کرد.
از سوی دیگر، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، گفت که «پیشرفتهایی» در مذاکرات حاصل شده است و افزود که ساعات و روزهای آینده مشخص خواهد کرد که آیا میتوان به یک پیشرفت واقعی دست یافت یا خیر.
او گفت: «ایران بسیار مشتاق توافق است، اما هنوز آن چیزی نیست که ما میخواهیم… ما هنوز از آن راضی نیستیم، اما راضی خواهیم شد، وگرنه باید کار را تمام کنیم.»
موضوعات مرتبط: یوسف پزشکیان: قطع اینترنت در ايران مشکلات را حل نمیکند
هرمز و برنامه هستهای.. نکات کلیدی اختلاف نظر
موانع اصلی در مذاکرات حول محور سازوکار بازگشایی و مدیریت تنگه هرمز، که تقریباً یک پنجم تجارت نفت و گاز طبیعی مایع جهان قبل از جنگ از طریق آن انجام میشد، و همچنین آینده قابلیتهای هستهای ایران میچرخد.
ترامپ تأیید کرد که ایالات متحده پس از توافق، بر ناوبری در تنگه نظارت خواهد کرد و با توجه به موقعیت عمان در ساحل جنوبی تنگه، بر ضرورت مشارکت این کشور در ترتیبات امنیتی اشاره کرد.
او گفت: “ما تنگه را نظارت خواهیم کرد، اما هیچ کس آن را کنترل نخواهد کرد… این بخشی از مذاکرات است.”
گزارش ایران منجر به کاهش بیش از 5 درصدی قیمت نفت شد، قبل از اینکه بعداً برخی از خسارات خود را جبران کنند.
ایران.. پرونده هستهای در مرحله بعدی
در همین حال، منابع ایرانی گفتند که پرونده برنامه هستهای در دور دوم مذاکرات مورد بحث قرار خواهد گرفت، که میتواند اعتراضاتی را در حلقه داخلی ترامپ ایجاد کند.
علی باقری کنی، معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، در جریان شرکت خود در مجمع امنیت بینالمللی مسکو تأیید کرد که بازگشایی تنگه هرمز همچنان یکی از موضوعات اصلی اختلاف است.
او گفت: «تا زمانی که در مورد همه مسائل به توافق نرسیدهایم، معتقدیم که هیچ توافقی حاصل نشده است.»
نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران با اشاره به ادامه محدودیتهای دریایی اعلام کرد که تنها ۲۳ کشتی، شامل نفتکشها و کشتیهای تجاری، در ۲۴ ساعت گذشته با اجازه این نهاد از تنگه هرمز عبور کردهاند، در حالی که قبل از جنگ، روزانه بین ۱۲۵ تا ۱۴۰ کشتی از تنگه هرمز عبور میکردند.
این جنگ منجر به کشته شدن هزاران نفر شد و شوک بیسابقهای به بازارهای انرژی وارد کرد که منجر به افزایش قیمت جهانی سوخت، کود و مواد غذایی شد.
این جنگ همچنین به یک چالش سیاسی داخلی برای ترامپ تبدیل شده است، زیرا نظرسنجیهای ایالات متحده نشان داده است که حمایت عمومی از این درگیری ماهها قبل از انتخابات میاندورهای کاهش یافته است.